|
Stallen en stallekes bij de vleet
Door Henny Molhuysen
De Bossche binnenstad is zo langzamerhand helemaal doortrokken van de kerstfeer: bomen, lichtjes en allerlei versieringen. Maar waar draait het eigenlijk om? Vandaag nemen we daarom een kijkje in de straat die leidt naar de grootste kerstal van onze stad. We kijken achter de voorgevel van: Kerkstraat 48-50.
Het karakter van de Kerkstraat is in de loop der eeuwen veranderd. Vóór 1629 was er de Latijnse School gevestigd en woonden er boekenhandelaren.
Ook de eerste Bossche drukkers vestigden zich op het eind van de vijftiende eeuw in deze straat. De laatste drukkerij, de krantendrukkerij van Arkesteyn, verdween tijdens de Tweede Wereldoorlog toen de twee in Den Bosch verschijnende regionale kranten fuseerden. Ook had ooit de Rederijkerskamer Moyses' Bosch hier een schouwburg.
In het begin van deze eeuw bestond het achterste gedeelte van de Kerkstraat uit gesloten woonhuizen. Zo ook het pand Kerkstraat 48-50, 'den Knijnenberg' genaamd. De handel in de binnenstad breidde zich echter uit. Op de benedenverdieping kwamen meestal winkels en groothandels; op de etage werd gewoond. Na de Tweede Wereldoorlog was op nummer 48 een speelgoedgroothandel gevestigd. Diens opvolger was de textielgroothandel Boelens, die later elders in de Kerkstraat nieuwe huisvesting vond.
Als we naar de kroonlijst van Kerkstraat 48-50 kijken, zien we daar het jaartal 1970 geschilderd, hoewel het toch een negentiende-eeuwse gevel lijkt. De gevel is inderdaad zo oud, maar in 1970 restaureerde de toenmalige eigenaar Guus Olderaan (vandaar de in de kroonlijst geschilderde initialen van hem en zijn vrouw: GO en AH) het pand en liet het grondig verbouwen. Op de benedenverdieping (nr. 48) had het echtpaar een parfumeriewinkel. De bovenverdieping (nr. 50) bleef en is nog altijd in gebruik als woonhuis.
Na de parfumerie werd er de Primafoon-winkel van PTT-Telecom op de begane grond gevestigd. Deze kreeg enige jaren later een nieuwe huisvesting in het postkantoor aan de overzijde. De winkel kwam leeg te staan. In de Torenstraat was een winkel in religieuze artikelen gevestigd. De eigenaar van het pand wilde er een andere bestemming aan geven. Eén van de medewerksters, Jenny van Wijk, wilde de zaak echter voortzetten. Onder dezelfde naam, Kunsthandel St.-Jansbasiliek, betrok zij toen Kerkstraat 48.
In deze tijd van het jaar staat de etalage vol met kerststallen in verschillende stijlen. Het zichtbaar maken van het verhaal van Christus' geboorte dateert uit de Middeleeuwen en wel van St.-Franciscus (1182-1226), de stichter van de Minderbroeders. Deze dierenvriend introduceerde ook de os en de ezel. In 1228 vestigden de Minderbroeders zich in 's-Hertogenbosch. Brachten zij toen ook al de kerststal mee?
In ieder geval is er na zoveel eeuwen nog steeds belangstelling voor kerststallen. Er bestaat een landelijke vereniging 'De Kerststal' en het komend weekeinde is er in de Sacramentskerk een tentoonstelling van kerstgroepen en in de Sint-Jan zijn vrijwilligers druk bezig om ook dit jaar van deze bijzondere kerststal iets gweldigs te maken.
Brabants Dagblad donderdag 14 december 1995
|
