Bossche Encyclopedie

Artikelen
Benaming
Bouwhistorie
Panden
Postcodes
Straatindeling

afb.

Achter de Tolbrug (Binnenstad Centrum)

In de volksmond ook wel 'Achter den Hond' genoemd.
Bron: Stadsarchief

Achter de Tolbrug

De naam van deze straat is afkomstig van de tolbrug aan het eind van de Marktstraat. Hier werd tol geheven, waarschijnlijk op het verkeer te water. Dit deel van de Binnendieze, de Marktstroom, stroomde binnen de eerste stadsommuring. Hier zal ook de eerste stadshaven gesitueerd zijn geweest. In de 16de eeuw zijn deze handelsactiviteiten hier reeds verdwenen.
Aan de noordzijde van de Marktstroom, stonden kameren en kleine huisjes. Sommige waren over het water gebouwd. Ze waren in de 16de eeuw in bezit van diverse personen. Jan van Roy bezat zes huisjes, Gerrit Verhautert en Jan Vijghe ieder twee. Het Groot-Ziekengasthuis en de weduwe van Lambert Goessen hadden ieder één pandje in bezit. In die tijd behoorden ze niet meer tot de oorspronkelijke percelen aan de Markt.
Ook aan de noordzijde van de straat stonden huizen, waarvan het huis op de hoek van het Peterseliestraatje, 'De Drie Haringen' toebehoorde aan Willem Thomas, die zoals we zagen ook cijnsplichtig was voor een deel van het erf van 'De Moriaan'.

189

Literatuur
	CB 1520 f 13-13v; CB 1573 f 14v; HT 1553; M 28; vSvY III, 383-399.

A. van Drunen, 's-Hertogenbosch van straet tot stroom (Zwolle - Zeist 2006) 189

Artikelen
2003	Daniëlle Caluwe Een kleurig melkglazen kommetje Bossche Bladen 1 (2003) 33-34
2009	Achter de Tolbrug, Tolbrugstraat en Haven (Marcel van der Heijden) Bossche Bladen. Jaargang 11 - 2009 - 2, blz 50..52

1830	Achter de Tolbrug	Kaart J. B. Drossaers ca 1830
1890	Achter de Tolbrug	Kaart Jos van Hagens ca 1890
1909	Achter de Tolbrug	Huisnummeromnummering 1909
1910	Achter de Tolbrug	Straatnamenlijst 's-Hertogenbosch 1910-1911
1928	Achter de Tolbrug	Adresboek voor 's-Hertogenbosch 1928

Panden

Scheidingstraat

Achter de Tolbrug 2

Achter de Tolbrug C 256 (?)
Lange Tolbrugstraat 2 (1909)
1910	School
1943	J.M. Hoedenmakers (fabrieksarbeider)

Achter de Tolbrug 2a-c

Achter de Tolbrug C 257

Achter de Tolbrug C 257 (?)
1875	J.B. Wirth (mr. kleermaker)
Achter de Tolbrug C 257 (1908)
Vervallen (1909)

Achter de Tolbrug C 257a

Achter Tolbrug C 257a (?)
1875	P. Claessen (schoorsteenveger) - J.C. Kwakernaat (brievensteller)

Achter de Tolbrug 4

Achter de Tolbrug C ongen. (?)
Achter de Tolbrug 4 (1909)
1910	P.L. van Mulbregt (mr. metselaar)

Achter de Tolbrug 6

Achter de Tolbrug C 258 (?)
1908	P.L. van Mulbregt (mr. metselaar)
Achter de Tolbrug 6 (1909)
1910	P.L. van Mulbregt (mr. metselaar)
1928	M.A.A. Coolegem - P.E. van Mubbregt
1943	fa. A. Huiskes & Zn. (handel in oude materialen en afvalstoffen) - A. Huiskes (koopman) - A. Huiskes (koopman)

Achter de Tolbrug 6a

Achter de Tolbrug 10

Oorspronkelijke functie: Winkelpand met bovenwoning. Bouwperiode: ca. 1890.
Bron: BHIC (HT052-001967)

Achter de Tolbrug C 259a (?)
Achter de Tolbrug 10 (1909)
1910	F. Paanakker (behanger, stoffeerder en beddenmaker)
1928	A.J. van de Wal
1943	W.A. van den Dungen (opperman) - J. Kapteijns (koopman)

Achter de Tolbrug 12

Achter de Tolbrug C ongen. (?)
Achter de Tolbrug 12 (1909)
1943	J.J. Hoedemakers (koopman)

Achter de Tolbrug 14

Voorgevel nummers 14, 16, 18 en 20.
Oorspronkelijke functie: Bioscoop. Bouwperiode: ca. 1920. Architect: A.J. Hekker
Bron: BHIC (HT052-001969)

Achter de Tolbrug C 260 (?)
Achter de Tolbrug 14 (1909)

Achter de Tolbrug 16

Achter de Tolbrug C 261 (?)
Achter de Tolbrug 16 (1909)

Achter de Tolbrug 18

Achter de Tolbrug C ongen. (?)
Achter de Tolbrug 18 (1909)

Achter de Tolbrug 20

Achter de Tolbrug C 262 (?)
1897	J.W. Cornelisse (koek- en banketbakker)
Achter de Tolbrug 20 (1909)
1910	J.M. Fijnaut (slagersknecht)

Achter de Tolbrug C 263

Achter de Tolbrug C 263 (?)
Vervallen (1909)

Achter de Tolbrug C 264

Achter de Tolbrug C 247 (?)
Achter de Tolbrug C 264 (1880)
Vervallen (1909)

Achter de Tolbrug 22-25

Achter de Tolbrug 22a

Achter de Tolbrug C 265 (?)
1881	G. Oldenvolker (koster in de paroche van st. pieter)
Achter de Tolbrug 22a (1909)
1910	wed. A. van de Veerdonk

Achter de Tolbrug 22b

Achter de Tolbrug C 265a (?)
Achter de Tolbrug 22b (1909)
1910	wed. Koster

Achter de Tolbrug 22c

Achter de Tolbrug C 265b (?)
1908	C. Verbeurden
Achter de Tolbrug 22c (1909)
1910	wed. van Geffen

Achter de Tolbrug 22d

Achter de Tolbrug C 265c (?)
1908	wed. van Geffen
Achter de Tolbrug 22d (1909)
1910	C. Verbeurden

Achter de Tolbrug C 265d

Achter de Tolbrug C 265d (?)
1908	wed. Koster

Achter de Tolbrug C 265e

Achter de Tolbrug C 265e (?)
1908	wed. A. v.d. Veerdonk

Achter de Tolbrug 22

Achter de Tolbrug C 250 (?)
1865	P.J. Oldenvolcker (wijnknecht en koster in de r.c. kerk St. Pieter) - P. Timmermans (agent van politie)
Achter de Tolbrug C 266a (1880)
1881	mej. E. van den Heuvel (partikuliere)
1908	A.H.N.H. Bolsius (banketbakker) - J. v.d. Broek (machinist) - G. Pieters (dist. knecht) - J. Verdonk
Achter de Tolbrug 22 (1909)
1910	W.F. Lelijveld (koster St. Pieter)

Achter de Tolbrug C 266

Achter de Tolbrug C 249 (?)
1865	H. Verhees (mr. huisschilder)
Achter de Tolbrug C 266 (1880)
1881	H. Verhees (mr. huisschilder)
1908	W.F. Lelijveld (koster St. Pieter)
Vervallen (1909)

Achter de Tolbrug 24

Achter de Tolbrug 24 (1909)
1928	P.L. Burg - wed. M. Burg
1943	D. Kappe (loodgieter)

Achter de Tolbrug 25

Achter de Tolbrug 28

Achter de Tolbrug 28a

Achter de Tolbrug 28a (1909)
1928	W.A.H. Vastenburg

Achter de Tolbrug 28b

Achter de Tolbrug 28c

Achter de Tolbrug 28c (1909)
1928	mej. J.S. van Veggel

Achter de Tolbrug 30

Achter de Tolbrug 48

Achter de Tolbrug 48 (1909)
1943	P. van der Hoorn (lompenkoopman)

Achter de Tolbrug 52

Achter de Tolbrug 52 (1909)
1943	A. Hulshoff (horlogemaker)

Ruischepoort

Eerste straatje van Best

Achter de Tolbrug 151 rijksmonument

Achter de Tolbrug 103-105

Achter de Tolbrug 103-105 (1909)
1943	W. van der Horst (sigarenmaker)

Achter de Tolbrug 11

Achter de Tolbrug C 252 (?)
1865	W.L. van Asten (kapellaan der kerk St. Pieter) - H.P. Jaspers (pastoor der parochie kerk St. Pieter) - J. Joren (kapellaan der kerk St. Pieter)
1875	W.L. van Asten (kapellaan der kerk St. Pieter) - H.P. Jaspers (pastoor der par. kerk van St. Pieter) - R.J. Stael (kapellaan der kerk van St. Pieter)
Achter de Tolbrug C 268 (1880)
1881	F. Crillaerts (kapelaan der parochie st.-pieter) - Th.N.H. Spierings (pastoor der parochie van st. pieter) - R.J. Stael (kapelaan der parochie van st. pieter)
1893	Kerkbestuur van de R.K. Parochie van St. Pieter
1908	A.J. v.d. Brekel (r.c. pr. kapelaan) - J. de Kroon (rector) - A.J.M. Mutsaers (r.c. pr. kapelaan St. Pieter) - E.D.M.G. Sanctorum (r.c. pr. pastoor St. Pieter)
Achter de Tolbrug 11 (1909)
1910	A.J. van den Brekel (r.c. pr. kapelaan St. Pieter) - J. de Kroon (r.c. pr. kapelaan St. Pieter) - A.J.M. Mutsaers (pastoor St. Pieter)
1928	J.J. de Kroon - Pastorie St. Pieter - B.J.M. Schoenmaker - W.H.M. v.d. Waarden - H.Th. van Wagenberg
1936	Pastorie St. Pieter
1943	C.P.H. Brocken (kapelaan) - H.M. van Iersel (R.K. Priester)
1965	Pastorie St. Pieter

Achter de Tolbrug 9

Het R.K. bedehuis van St. Pieter en Paulus in de straat Achter de Tolbrug.
Bron: De voorname Huizen en Gebouwen van 's-Hertogenbosch 1910 - III, blz 560

Achter de Tolbrug C 269 (?)
Achter de Tolbrug 9 (1909)
1910	R.K. kerk St. Pieter
1928	St. Pieterskerk
1965	St. Pieterskerk

Achter de Tolbrug C 270

Achter de Tolbrug C 270 (?)
Vervallen (1909)

Achter de Tolbrug 7

Achter de Tolbrug C 271 (?)
1908	J.P.A. Dubbeld (coupeur)
Achter de Tolbrug 7 (1909)
1910	J. Dubbeld - A.M.J. Leenders (goudsmid)
1928	wed. J.A. Dubbeld - G. Heppenhuis - A.M. van Houten - A.H. de Wilt
1943	J.J.L. Didde - A.M. van Houten (typograaf)

Achter de Tolbrug 5

Achter de Tolbrug C 255 (?)
Achter de Tolbrug C 272 (1880)
1881	J.M. Acket (handelsreiziger)
Achter de Tolbrug 5 (1909)
1975	R.K. Bijzondere jongensschool

Achter de Tolbrug 3

Achter de Tolbrug C 273 (?)
1881	J.B. Wirth (mr. kleermaker)
1908	J.F.H. Ekstijn (brievenbesteller)
Achter de Tolbrug 3 (1909)
1910	H. Vastenburg (sigarenmaker)
1928	J.W.G. Spermon

Achter de Tolbrug 1

Achter de Tolbrug C 280 (?)
1893	C.A. Floor
1908	C.A. Floor (barbier)
Achter de Tolbrug 1 (1909)
1910	C.A. Floor (barbier)
1928	H.G. van den Heuvel
1943	M.A. Heijmans (kleermaker)

Burgemeester Loeffplein

Postcodes
5211 SM 1..151 5211 SM 2..30

Straatindeling
1909 : rechts 1.. 11, links 2..22 2004 : rechts 1..151, links 2..30 (postcodes)

Daniëlle Caluwe