|
Hoofdmenu
|
|
afb. Marten Coverack, 20 oktober 2001
|
|
In den Boerenmouw (Binnenstad Oost)
De enige verklaring van de naam geeft Van Heurn, die zegt dat op de oosthoek een huis heeft gestaan dat een boerenmouw als uithangteken droeg. Gezien het feit dat het straatje vroeger 'Achter den Boerenmouw' geheten heeft, zijn wij geneigd deze verklaring te aanvaarden.
Bron: Straat in Straat uit
|
Boerenmouw
Door Ed Hupkens
.jpg "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw, anno 1935. Poortje en arbeidershuisjes (inmiddels gesloopt), brug over de Binnendieze met op de achtergrond de Sint-Jan.<br><b>Datering:</b> 1935<br><b>Nummer:</b> 0001665<br><b>Bron:</b> Stadsarchief]")
In den Boerenmouw is een zijstraatje van de Hinthamerstraat, ongeveer ter hoogte van de Sint-Jan. Volgens Van Heurn heeft op de hoek een huis gestaan dat een boerenmouw als uithangteken droeg, vandaar de naam van de straat. Het straatje heeft ooit 'Achter den Boerenmouw' geheten. Links van de Boerenmouwbrug is een brandtrap naar de Binnendieze. Het grote gebouw aan de rechterkant voorbij het bruggetje was het parochiehuis van de paters Redemptoristen. In de 17e eeuw diende het als schuilkerk. Heeft ook onderdak gegeven aan de R.K. Militaire Vereeniging Concordia (1884-1942), geleid door de paters Redemptoristen. Nu is het een woonhuis. In het straatje was ooit het Hendrik van Neijnselgasthuis gevestigd (1355), bestemd voor 13 oude vrouwen.
De straat komt uit in de Jeroen Boschtuin, een officieel stiltegebied. Oorspronkelijk was het de kloostertuin van het Redemptoristenklooster. We staan aan de achterkant van de voormalige Sint-Josephkerk, nu Orangerie geheten. De Orangerie is een centrum voor congressen, bedrijfsbijeenkomsten en recreatie. De neogotische kerk is gebouwd in 1859 en maakte tot 1971 deel uit van het klooster dat er naast ligt en thans in gebruik is als appartementencomplex. De Redemptoristen waren erg geliefd, vanwege hun massale zielenzorg aan de armen en verlatenen. Officieel heten zij Congregatie van de Allerheiligste Verlosser (verlosser in het Latijn: redemptor). Een van de bekendste Redemptoristen was Peerke Donders uit Tilburg, die werkzaam was in melaatsenkolonie Batavia in Suriname (in 1982 zaligverklaard). Een andere bekende Redemptorist was kardinaal Van Rossum, naar wie het Kardinaal Van Rossumplein genoemd is.
Stadsblad woensdag 28 november 2007
|
| |
|
Een boeiend doorkijkje naar de Sint-Jan
Door Henny Molhuysen
Het toeristenseizoen is weer geopend in Den Bosch en de meimaand van Maria staat voor de deur. Redenen voor velen om naar de hoofdstad van Noord-Brabant te trekken voor een toeristisch bezoek of pelgrimage. De Sint-Janskathedraal behoort niet tot de 'verdwenen stadsbeelden', maar toch is het aanzicht van deze gotische kerk de laatste eeuw totaal anders geworden. De kerk is gerestaureerd en in het begin van de eeuw kregen de koepeltjes op de midden toren een ander aanzicht en ook de wijzerplaten in de westtoren kregen een heel andere plaats. Wat wel degelijk veranderd is, is het aanzicht op de middeleeuwse kerk. Tot voor honderd jaar was de kerk letterlijk hét hoogtepunt van de stad met zijn markante bouw die uittorend boven de andere huizen en gebouwen van de stad. Daaraan is deze eeuw nogal wat veranderd: vele andere hoge gebouwen zorgden dat de Sint-Jan zich niet meer markant verheft boven de andere panden. Weliswaar is het provinciehuis niet in de binnenstad gebouwd, maar plannen lagen daar wél voor klaar. Zelfs vanuit Het Bossche Broek is het Bossche aangezicht aangetast: de flat aan het Loeffplein, de toneeltoren van het Casino en de hoge zuil bij de PTT tasten het Bossche prospect in ernstige mate aan.
Eveneens vanuit de Bossche binnenstad zelf is het zicht op de kerk verstoord. Door de komst van hogere gebouwen in de binnenstad zijn verassende doorkijkjes verdwenen of geheel veranderd. Maar gelukkig vertoont de kathedraal zich toch nog regelmatig en ook spontaan aan Bosschenaren, toeristen, pelgrims en passanten. Bijvoorbeeld vanuit In den Boerenmouw. In dit straatje bevond zich van vlak na 1629 tot 1803 een schuilkerk, omdat de katholieken geen andere manier hadden om naar de kerk te gaan. Later werd er het pand de Sociëteit Concordia gevestigd en nog later - na een verbouwing - hadden de paters Redemptoristen er een tehuis voor R.K. Militairen. Achterin In den Boerenmouw bevond zich een poortgebouw met een hofje erbij. Het waren kleine, wit gekalkte huisjes en daar groeiden zelfs druiven. Dat was toen - enkele tientallen jaren geleden - een unicum in Den Bosch: niemand anders had zo'n plant in de tuin. Maar echt opmerkelijk was dat niet, want in de middeleeuwen strekten de Brabantse wijnranken zich uit tot de hoofstad van de Meierij. Maar ook dit karakteristieke hofje is verdwenen, slachtoffer van de slopershamer.
Ervoor in de plaats kwamen moderne huizen, een parkeergarage en en buurtparkje: de Jeroen Boschtuin. Gebleven is de Binnendieze die onder de straat door stroomt. Toeristen en kunstenaars hadden het kleine straatje al lang ontdekt: van hieruit heb je een fraai uitzicht op het noorderportaal van de Sint-Janskathedraal, maar ook in de toekomst zullen lenzen van fototoestellen en videoapparaten weer vanuit In den Boerenmouw gericht worden op deze gotische kerk.
Brabants Dagblad dinsdag 28 april 1998
|
| |
| 1998 |
Henny Molhuysen
Verdwenen stadsbeelden : Een boeiend doorkijkje naar de Sint-Jan
Brabants dagblad dinsdag 28 april 1998 (foto)
|
| |
| 1589 | | De Boerenmouw | Stegentocht 1 |
| 1830 | | Achter de Boerenmouw | Kaart J. B. Drossaers ca 1830 |
| 1890 | | Achter de Boerenmouw | Kaart Jos van Hagens ca 1890 |
| 1909 | | In den Boerenmouw | Huisnummeromnummering 1909 |
| 1910 | | In den Boerenmouw | Straatnamenlijst 's-Hertogenbosch 1910-1911 |
| 1928 | | In den Boerenmouw | Adresboek voor 's-Hertogenbosch 1928 |
|
| |
.01.jpg "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat]")
|
In den Boerenmouw, z.j.
Hendrik de Laat (1900-1980)
()
|
.04.jpg "body=[<b>Beschrijving:</b> Gezicht op de Sint Jan vanuit In de Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat<br><b>Nummer:</b> 0051699<br><b>Bron:</b> Stadsarchief]")
|
Gezicht op de Sint Jan vanuit In de Boerenmouw, z.j.
Hendrik de Laat (1900-1980)
Gesigneerd rechtsonder: "Hendrik de Laat" edoch niet gedateerd.
Op de voorgrond het bruggetje over de Binnendieze (Groote Stroom) en een trappetje naar beneden (rechts). Enkele figuren op het bruggetje.
Stadsarchief (0051699)
|
.02.jpg "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat]")
|
In den Boerenmouw, z.j.
Hendrik de Laat (1900-1980)
()
|
.03.jpg "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat<br><b>Bron:</b> Collectie de Laat]")
|
In den Boerenmouw, z.j.
Hendrik de Laat (1900-1980)
(ets, 10.0 x 12.0 cm)
Collectie de Laat, 's-Hertogenbosch
|
|
|
"In Den Boerenmouw" in 1958
Gé Hurkmans ()
(potloodtekening, 31 x 23 cm)
Ir. L.G. van den Berg, 's-Hertogenbosch
|
| |
Panden
|
Hinthamerstraat
|
| In den Boerenmouw 2-4 rijksmonument |
| |
| | In den Boerenmouw 2 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 2a) |
| 1928 | J.M. van Iperen |
| 1943 | J.A. Anneveld (concierge Lyceum) |
|
| | In den Boerenmouw 4 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D ongen.) |
|
|
De Groote Stroom
|
| In den Boerenmouw 18..30 |
| |
| | In den Boerenmouw 6 |
| |
| 1898 | (In den Boerenmouw D 3): B.G. Jansen - L. Steijns (zadelmaker) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 3) |
| 1910 | L.A. van Wely (stoomhoutzagerij en draaierij) |
| 1928 | Billardfabriek |
|
| | In den Boerenmouw D 3a |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 3a): L. Joosten (kleermaker) - J. v. Opbergen (militaire kleermaker) |
|
| | In den Boerenmouw 8 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D ongen.) |
| 1910 | L. Joosten (kleermaker) - J. van Opbergen (militaire kleermaker) |
| 1928 | G. van Gogh - J.C. Sluijter |
| 1943 | G. van Gogh (sigarenmaker) |
|
| | In den Boerenmouw 10 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 4): J.F. van Eijndhoven (schilder) |
| 1910 | J.F. van Eijndhoven (schilder) |
| 1928 | C. van Diessen |
| 1943 | C. van Diessen (concierge) |
|
| | In den Boerenmouw 12 |
| |
Voorgevels nummers 12 en 14.
Bron: Stadsarchief (0008125)
|
| |
| 1865 | (Hinthamerstraat D 5): A.H. Jeuke (bode bij het provinc. bestuur) |
| 1875 | (Hinthamerstraat D 5): A. Strijbosch (machinist) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 5) |
| 1910 | J. Smits (slager) |
| 1928 | J. Smits |
|
| | In den Boerenmouw D 5a |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 5a): J. Smits en Zonen (slachters) |
| 1909 | (geen) |
|
| | In den Boerenmouw 16 |
| |
|
|
Redemptoristenpad
|
Redemptoristenpad
|
| In den Boerenmouw 23 |
| |
| 1865 | (Hinthamerstraat D 6): J.M. Wolfs (warmoezenier) |
| 1875 | (Hinthamerstraat D 6): J. van de Heuvel (bewaarder van orde in de cathedrale kerk van St. Jan) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 6): Werkplaats Fr. Rooijackers (meubelmaker) |
| 1910 | Werkplaats Fr. Rooijackers (meubelmaker) |
|
| In den Boerenmouw 21 rijksmonument |
| |
|
| |
| 1865 | (In den Boerenmouw D 7): T. Smulders (societeithouder) |
| 1865 | (Hinthamerstraat D 7): J.D. van Well (bode bij eene levensverzekering maatschappij) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 7): A.Th. Strijbosch (machinist, strijkinrichting) |
| 1910 | P.G. v.d. Graaf (aanspreker) |
| 1928 | P. van de Graaf |
| 1943 | J.M. van Breugel (werkvr.) |
|
| |
lees verder
|
| In den Boerenmouw 19 |
| |
|
| |
| 1865 | (Hinthamerstraat D 8): H. van Rooij (tapper, stads meter en adsistent nachtwaker) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 8): A.L. de Bresser (schilder) - W.P.J. Knibbeler (concierge) |
| 1910 | A. Böttcher .(concierge R.K. milit. vereeniging) |
| 1928 | wed. J.P. Roeters |
| 1943 | L. Brok (concierge) |
|
| |
lees verder
|
| In den Boerenmouw 17-15 |
| |
Voormalige pastorie.
Bron: De Minderbroeders-Capucijnen in 's-Hertogenbosch 1611-1935
|
| |
| | In den Boerenmouw 17 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 8a): R.K. Militaire Vereeniging 'Concordia' |
| 1910 | A.L. de Bresser (schilder) |
| 1928 | A.L. de Bresser |
| 1943 | G.J. de Bresser (koperslager) |
|
| | In den Boerenmouw 15 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D ongen.) |
| 1910 | R.K. Militaire Vereeniging 'Concordia' |
| 1928 | R.K. Milit. Vereeniging |
|
| | |
lees verder
|
De Groote Stroom
|
| In den Boerenmouw 13-11 rijksmonument |
| |
|
| |
| | In den Boerenmouw 13 |
| |
| 1865 | (Hinthamerstraat D 9): J.C. Hendriks (tapper) - wed. E. Krijger (gepensionneerde) |
| 1875 | (Hinthamerstraat D 9): J.C. Hendriks (partikulier) - M. van Vucht (tapper) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 9) |
| 1910 | L. v.d. Ven (arbeider) |
| 1928 | L. Bodar |
| 1943 | A. van Ewijk (fabrieksarbeider) - A. van Ewijk (schoenmaker) |
|
| | In den Boerenmouw 11 |
| |
| 1875 | (In den Boerenmouw D 9a): J. Mostertman (coupeur) |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 9a): R.J. Schippers - L. v.d. Ven (arbeider) |
| 1910 | R.J. Schippers |
| 1928 | J.A. Spijkers |
|
| | |
lees verder
|
| In den Boerenmouw 9-7 |
| |
| | In den Boerenmouw 9 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D ongen.) |
|
| | In den Boerenmouw 7 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 9b): wed. P. Coolegem (fruithandel) - L.A.M. Orten (goudsmid) |
| 1910 | Werkplaats L.A.M. van Orten (goudsmid) |
| 1928 | Drukkerij St. Jan |
|
| | In den Boerenmouw 5-3 rijksmonument |
| |
| | In den Boerenmouw 5 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 9c) |
| 1910 | wed. P. Coolegem (fruithandel) |
| 1928 | P.A.W.G. Bechtold - G.A. van Heck - L.A. Schippers |
|
| | In den Boerenmouw 3 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D ongen.) |
|
| | |
lees verder
|
| In den Boerenmouw 1 |
| |
| 1908 | (In den Boerenmouw D 10a) |
|
Hinthamerstraat
|
5211 NG 1..23
5211 NG 2..30
|
1909 : rechts 1..23, links 2..12
1995 : rechts 1..21, links 2..30 (Huisnummerkaart H16)
|
|
.01.org.jpg') "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat]")
.04.org.jpg') "body=[<b>Beschrijving:</b> Gezicht op de Sint Jan vanuit In de Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat<br><b>Nummer:</b> 0051699<br><b>Bron:</b> Stadsarchief]")
.02.org.jpg') "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat]")
.03.org.jpg') "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw<br><b>Maker:</b> Hendrik de Laat<br><b>Bron:</b> Collectie de Laat]")
 "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw 21<br><b>Datering:</b> 9 oktober 2005<br><b>Fotograaf:</b> A.F.A.M. Wetzer]")
 "body=[<b>Beschrijving:</b> In den Boerenmouw 11<br><b>Datering:</b> 14 juli 2007<br><b>Fotograaf:</b> A.F.A.M. Wetzer]")