|
Jezus een jongetje?
Door Henny Molhuysen
Goede leerlingen van de Bossche Koninklijke School voor Nuttige en Beeldende Kunsten konden van de Broederschap Sint-Lucas een financiële bijdrage krijgen om zich elders verder te bekwamen in de schilderkunst. Zo kreeg Frans Kops (1873-1951) in 1909 opdracht om naar Brugge te gaan en daar de oude meesters te bestuderen en te kopiëren. Dat laatste - het naschilderen van de andere schilderijen - vormde een wezenlijk onderdeel van de kunstopleiding in die dagen.
Kops kreeg van het Brugse gemeentebestuur toestemmnig om in het museum te verblijven, „mits er iederen dag eene vergoeding van fr. 1.50 aan den bewaker van het museum zal overhandigd worden”. Immers naast een geldbedrag van driehonderd gulden ontving hij 94 franken en 50 centiemen wegens kosten voor de bewaking. Hij kopieert er onder andere een detail van het bekende schilderij „Madonna met kanunnik Joris van der Paele” van Jan van Eyck, namelijk het borstbeeld van Sint-Donaas.
Het kopieerwerk beviel blijkbaar goed in Den Bosch, want het jaar daarop mocht Frans Kops opnieuw naar Brugge om er de rest van het schilderij te kopiëren. Dat heeft Kops wel letterlijk opgevat: het een jaar tevoren geschilderde detail werd in een nieuw paneel geplaatst en de rest heeft hij eromheen bijgeschilderd!
Toch is het schilderij van Van Eyck, dat zich nog steeds in Brugge bevindt, niet identiek met het exemplaar dat een plaatsje heeft gevonden in een van de wethouderskamers van het Bossche stadhuis.
Op het Brugse schilderij is duidelijk te zien dat Jezus een jongetje is, terwijl op het Bossche exemplaar kies een doekje gedrapeerd is over het kruis van het kindje. Hoe kwam dat? Het kan zijn dat het Belgische schilderij in 1910 hetzelfde doekje bezat, dat bij een latere restauratie is verdwenen. Ook kan het zijn dat Frans Kops in een kuise bui het stukje textiel eraan heeft toegevoegd... In ieder geval bestaan er momenteel twee verschillende versies van „Madonna met kanunnik Joris van der Paele”,
Brabants Dagblad donderdag 19 november 1987
|