Hoofdmenu

Achter de voorgevel    
Afbeeldingen    
Artikelen    
Boeken    
Raadsbesluiten    
afb. Onbekend
Sint-Lambertuskerk (Engelen, Graaf van Solmsweg 73)

Parochiekerk H. Lambertus uit 1933 is ontworpen door H. de Graaf sr. in een expressionistische architectuur. Deze kerk is gebouwd ter vervanging van een eerder kerkgebouw. Het gebouw heeft een driebeukige indeling onder een zadeldak, met aan de voorzijde een lagere toegangsportaal, geflankeerd door twee veelhoekige kapellen. Het interieur wordt sterk bepaald door gemetselde paraboolbogen.
Bron: Open Monumentendag 2005

De Lambertuskerk van Engelen
Door Henny Molhuysen

Kerstmis is weer voorbij. De meeste kerken zullen tijdens deze dagen door meer gelovigen bezocht zijn dan in een gewoon weekeinde. Zo ongetwijfeld ook de r.k. Sint Lambertuskerk in Engelen, Graaf van Solmsweg 73.

De huidige Lambertuskerk in Engelen dateert pas uit deze eeuw. Het is niet de eerste kerk met deze patroonheilige. In de zestiende eeuw werd de huidige Nederlands Hervormde kerk gebouwd. Hoewel de hervorming in de zestiende eeuw opkwam, werd deze kerk als een katholieke kerk gebouwd en aan Sint Lambertus toegewijd. Tijdens de tachtigjarige oorlog kreeg Engelen vanaf 1577-1578 direct met de oorlog te maken. In 1577 plaatste het nabijgelegen Heusden zich onder Staats gezag. Zo kwam Engelen tussen een Staats bolwerk en een Spaans bolwerk, de stad 's-Hertogenbosch, te liggen.
In 1578-1579 kreeg het dorpje dan ook veel te lijden van allerlei krijgsvolk - loslopend en georganiseerd - dat het platteland rovend en brandschattend onveilig maakte. In 1579 werden de klokken uit de kerktoren geroofd door de troepen van de gouverneur van Heusden, Jan Bax. Waarschijnlijk zijn ze omgesmolten om er kanonnen van te maken. In november 1579 werd er een schans gebouwd 'om ende inder kercke': veel huizen moesten afgebroken worden en de meeste inwoners verlieten Engelen. Zij vluchtten over het algemeen naar 's-Hertogenbosch. In 1587 werd het grootste gedeelte van de kerk verwoest, zodat van de oude Lambertuskerk thans alleen het koor nog bestaat, als de hervormde kerk. In 1592 was het dorp nog verlaten, maar de landerijen werden langzamerhand weer in gebruik genomen. Na de val van 's-Hertogenbosch werd in Engelen de uitoefening van de katholieke eredienst verboden. Er kwam in de loop van de eeuw een schuurkerk te liggen, halverwege tussen Orthen en Engelen, waarschijnlijk in 1691, toen Engelen en Orthen een parochie werden. Dit samengaan eindigde na ruim een eeuw in de Bataafs-Franse tijd in 1797. In 1798 kwam de officiële scheiding tussen kerk en staat. Hervormden en katholieken moesten overal in het land tot overeenstemming komen over het eigendom van de kerkgebouwen. In Engelen bleven de hervormden eigenaar van de oude kerk. De katholieken moesten dus een nieuw kerkgebouw oprichten. Dit in de rooilijn liggende gebouw werd in 1933 vervangen door de huidige Lambertuskerk, ontworpen door de architect H. de Graaf sr.
De kerk is een driebeukig bakstenen gebouw met een haaks op de weg gericht zadeldak. Zowel de ingangstravee als de koortravee zijn lager dan het schip van de kerk. Links en rechts van de ingang liggen veel hoekige kapellen. De koortravee heeft een lagere driezijdig gesloten absis. De ramen hebben spitsbogen en de kerk krijgt nog meer licht door de dakkapellen op het schip. Een echte toren heeft de Lambertuskerk niet. Wel een dakruiter op de scheiding tussen schip en koor.
Nu de Bartjeskerk op korte termijn gesloopt gaat worden en ook de toekomst van de Sacramentskerk onzeker is, wordt het belang van de Lambertuskerk voor de kerkbouwgeschiedenis van deze periode groter, niet alleen voor Engelen, maar voor de hele huidige gemeente 's-Hertogenbosch.

Brabants Dagblad vrijdag 29 december 1995
 

1995

Henny Molhuysen

Achter de voorgevel : De Lambertuskerk van Engelen
Brabants Dagblad vrijdag 29 december 1995
2010

Kees van den Oord

Kerk Engelen heeft dringend onderhoud nodig
Brabants Dagblad dinsdag 23 november 2010
2011

Angela van den Dungen

Acties voor behoud kerk Engelen
Brabants Dagblad dinsdag 15 maart 2011
 

2008

Ans Vermeijden, Kees van Grootheest

De oude Lambertus : Geschiedenis van de protestantse kerk in Engelen
Protestantse Gemeente Engelen 2008 | ISBN 90 8133 791 5
 

2008

Graaf Van Solmsweg 73-75 gemeentelijk monument

Het college besluit de Graaf van Solmsweg 73-75 aan te wijzen als gemeentelijk monument. Het betreft hier de Sint Lambertuskerk en de daarbij behorende pastorie in Engelen.
B&W Besluitenlijst 4 november 2008
 

Onbekend
6 juli 1949
Onbekend